آدرس : خراسان جنوبی – بیرجند – بلوار آیت ا… مدرس – خیابان امام موسی صدر شرقی – پارک علم و فناوری استان خراسان جنوبی – طبقه همکف - اتاق ۲۰۵

قوانین ثبت برند

برند معادل نام تجاری یا علامت تجاری؟

اما برای تعریف این قوانین لازم است بدانیم به‌جای واژهٔ برند در مسائل حقوقی در ایران چه واژه‌ای استفاده می‌شود. در زبان فارسی برداشت صحیحی از واژهٔ برند نشده؛ همین‌طور، ترجمه‌ها و معادل‌هایی که برای واژه «برند» در نظر گرفته‌شده صحیح نیست. فرهنگستان فارسی واژهٔ «نمانام» و در بسیار از منابع «نام تجاری» را معادل برند می‌دانند. اما حتی این عبارت «نام تجاری» که جلوتر به تعریف آن خواهیم پرداخت در مسائل حقوقی تعریف دیگری دارد. در ایران واژهٔ مارک و برند معمولاً معادل یکدیگر هستند و برای اشاره به محصول یا خدمتی به‌کار می‌رود که ارزش اعتباری و اجتماعی بالایی داشته باشد. به بیان دیگر «برند» دارای ماهیت اجتماعی است و برندهای قدرتمند آن‌هایی هستند که افراد نسبت به آن‌ها حس مالکیت دارند.

در تعریف برند می‌توان از دو منظر به برند نگاه کرد، اولی دیدگاه حقوقی و دیگری دیدگاه مفهومی برند است.

در تعریف مفهومی، برند نشان تجاری، لوگو و یا مجموعهٔ تمام عناصر بصری یک شرکت نیست؛ برند احساس عمیق درونی یک انسان در مورد یک محصول، خدمت یا شرکت است.

اما برند تعاریف قانونی هم دارد که به اجزای بصری و کلامی آن اشاره می‌نمایید مانند نام برند و نشان (لوگوی) برند. طبق تعریف انجمن بازاریابی آمریکا: برند یک نام، عبارت، طرح، نماد یا هر ویژگی دیگری است که مشخص‌کنندهٔ خدمات یا فروشندهٔ محصولی خاص باشد که به وسیلهٔ آن از دیگر محصولات و خدمات مشابه متمایز می‌گردد. عنوان قانونی برای برند، علامت تجاری (trademark) است.

برای تمایز عبارت نام تجاری و علامت تجاری تعاریف حقوقی آن‌ها مطابق ماده ۳۰ قانون جدید (مصوبه ۱۳۸۶) بدین شرح است:

نام تجاری: یعنی اسم یا عنوانی که معرف و مشخص‌کننده شخص حقیقی یا حقوقی باشد.

علامت تجاری:
هر نشان قابل‌رؤیتی است که بتواند کالاها یا خدمات اشخاص حقیقی یا حقوقی را از هم متمایز سازد.

نشان‌ها و علائم، برای تمایز کالاها یا خدمات به کار گرفته می‌شوند. (مانند علامت مهرام و علامت بانک پاسارگاد) ازاین‌جهت، به علائم تجاری و علائم خدماتی (Trade Marks & Service Marks) تقسیم می‌شوند و هر گروه، طبقه‌بندی مخصوص به خود را دارند، لیکن در ادبیات حقوقی و متون قانونی، هر نوع علامتی را اصطلاحاً «علامت تجاری» می‌خوانند.

نکته: تعاریف و اصطلاحات قانونی با تعاریف و اصطلاحاتی که در تجارت و بازاریابی به کار می‌رود، یکی نیست. چراکه اکثر تجّار و بازاریابان، به کلماتی که برای تمایز کالاها یا خدمات به کار می‌روند «نام تجاری» می‌گویند نه «علامت تجاری»، همچنین به تصاویری که علامت تجاری‌اند، بیشتر «آرم، لوگو، مارک و…» گفته می‌شود.

* طبقه‌بندی کالاها و خدمات*
علائم تجاری؛ کالاها و خدمات، طبقه‌بندی بین‌المللی خاصی دارد و در حال حاضر به ۴۵ طبقه تقسیم‌شده است. به هنگام ثبت علائم (ثبت برند) تجاری، یکی از اساسی‌ترین عوامل قبول یا رد اظهارنامه ثبتی، تفاوت یا اشتراک طبقات کالاها و خدمات است. به‌نحوی‌که حتی در بسیاری از موارد، تفاوت طبقات، می‌تواند انتخاب عین علامت تجاری ثبت‌شده را در طبقه دیگر مجاز کند.
لیست طبقات علامت تجاری
تفاوت موضوع شرکت یا موسسه نمی‌تواند مجوز انتخاب عین نام تجاری ثبت‌شده باشد.

طبقه ١ – مواد شیمیائی مورد استفاده در صنایع علوم عکاسی و همچنین کشاورزی، باغبانی و جنگلبانی. رزینهای مصنوعی پردازش نشده. پلاستیکهای پردازش نشده.کودهای گیاهی. ترکیبات اطفاء حریق. مواد آبکاری و جوشکاری فلزات. مواد شیمیائی برای نگهداری مواد غذائی. مواد دباغی. چسبهای صنعتی .

طبقه ٢- رنگ. روغن جلا. لاک. مواد ضد زنگ زدگی و جلوگیری کننده از فاسد شدن چوب. مواد رنگی. مواد تثبیت. رنگ رزین یا صمغهای خام طبیعی. فلزات به صورت پودر یا ورق برای نقاشان ساختمان، چاپگرها و هنرمندان.
طبقه ٣- ترکیبات سفید کننده و سایر مواد مخصوص شستشوی لباس. مواد مخصوص تمیزکردن، براق کردن، لکه گیری و سائیدن. صابون. عطریات. روغن های اسانس. مواد آرایشی. لوسیونهای مو. گرد و خمیردندان .
طبقه۴- روغنها و گریسهای صنعتی. روان کننده ها. ترکیبات گردگیری. مرطوب کردن و جذب رطوبت انواع سوخت ( شامل سوخت موتور) و مواد روشنائی انواع شمع و فتیله چراغ.
طبقه ۵- مواد داروئی و بیطاری. مواد بهداشتی برای مصارف پزشکی. مواد رژیمی برای مصارف پزشکی. غذای کودکان. انواع گچ شکسته بندی. لوازم زخم بندی. مواد پرکردن دندان. موم دندان سازی. ضدعفونی کننده ها. مواد نابودکننده حشرات موذی. قارچ کش. مواد دفع نباتات هرز .
طبقه ۶- فلزات عادی و آلیاژهای آنها. مواد ساختمانی و فلزی. ساختمانهای فلزی قابل حمل. مواد فلزی. خطوط مجراهای فلزی.گاو صندوق. اجناس ساخته شده از فلزات عادی که در طبقات دیگر ذکر نشده اند. سنگهای معدنی. فلزات .
طبقه ٧- انواع ماشین و ماشینهای افزار. انواع موتور (به استثنای موتور وسائط نقلیه زمینی). قفل و بست و حلقه های اتصال. قطعات ماشینها و قطعات انتقال قوه ( به غیر از اتصالات و اجزای انتقال قوه وسائط نقلیه زمینی). لوازم و ابزارکشاورزی ( به استثنای ابزارهای دستی). ماشین جوجه کشی .
طبقه ٨- انواع ابزار ولوازم دستی ( که با دست کارمی کنند). سرویس کارد و قاشق و چنگال. سلاح کمری. تیغ.
طبقه ٩- اسباب و آلات علمی، دریانوردی، مساحی، عکاسی، سینمایی، بصری، وزن کردن، اندازه گیری، علامت دادن، کنترل و مراقبت (نظارت)، نجات و آموزش. اسباب و لوازم هدایت، قطع و وصل و تبدیل. ذخیره سازی، تنظیم یا کنترل جریان برق. آلات واسباب ضبط. ماشینهای فروش خودکار و مکانیسم دستگاههایی که با سکه کار می کنند. صندوق های ثبت مبلغ دریافتی ماشینهای حساب. تجهیزات داده پردازی و رایانه ای دستگاه آتش نشانی .
طبقه ١٠- آلات وابزار جراحی، پزشکی، دندانسازی و بیطاری. اندام های مصنوعی دندان و چشم مصنوعی. اقلام ارتوپدی. مواد بخیه زنی .
طبقه ١١- دستگاههای روشنائی، حرارتی، مولد بخار، طبخ، خنک کردن، تهویه، تامین آب بهداشتی
طبقه ١٢- وسایط نقلیه. دستگاههای حمل و نقل زمینی، دریائی و هوائی .
طبقه ١٣- اسلحه گرم مهمات و انواع پرتابه ( از قبیل موشک خمپاره و غیره). مواد منفجره . مواد و وسایل آتش بازی
طبقه ١۴- فلزات گرانبها وآلیاژهای آنها و کالاهائی که با فلزات گرانبها ساخته شده یا با آنها روکش شده اند و درسایر طبقات ذکر نشده اند. جواهرات. سنگهای گرانبها. اسباب و لوازم ساعت سازی و زمان سنجی .
طبقه ١۵- آلات موسیقی .
طبقه ١۶- کاغذ مقوا و کالاهای ساخته شده از آنها که در طبقات دیگر ذکر نشده اند. مطاب چاپ نشده. مواد صحافی. عکس. نوشت افزار. چسب برای مصارف تحریری یا خانگی. لوازم نقاشی. قلم موی نقاشی. ماشین تحریر و لوازم . ملزومات دفتری ( به استثنای مبلمان). مواد آموزشی و تدریس ( به استثنای دستگاهها). مواد پلاستیکی برای بسته بندی ( که در سایرطبقات ذکر نشده اند). حروف و کلیشه چاپ.
طبقه ١٧- لاستیک. کائوچو. صمغ. آزبست ( پنبه نسوز). میکا ( سنگ طلق) و کالاهای ساخته شده از این مواد که در طبقات دیگر ذکر نشده اند. پلاستیک دارای شکل و قالب خاص برای استفاده در تولید سایر کالاها. مواد بسته بندی، درپوش گذاری، انسداد و عایق بندی لوله های قابل ارتجاع غیر فلزی .
طبقه ١٨- چرم و چرم مصنوعی و کالاهای ساخته شده از آنها که در طبقات دیگر ذکر نشده اند. پوست حیوانات. چمدان. کیسه و کیف های مسافرتی. چتر. چترآفتابگیر و عصا. شلاق یراق و زین و برگ.
طبقه ١٩- مواد و مصالح ساختمانی ( غیر فلزی). لوله های غیر فلزی سخت و غیر قابل انعطاف برای استفاده درساختمان. آسفالت، قیر و قطران. ساختمانهای متحرک غیر فلزی. بناهای یادبود غیر فلزی .
طبقه ٢٠- مبلمان و اثاثیه. آئینه. قاب عکس. کالاهای ساخته شده از چوب، چوب پنبه، نی،حصیر، شاخ، استخوان، عاج، استخوان آرواره نهنگ، صدف کهربا، صدف مروارید، کف دریا و بدل کلی این مواد یا ساخته شده از پلاستیک ( که در سایر طبقات ذکر نشده اند) .
طبقه ٢١- ظروف خانگی یا لوازم آشپزخانه ( که از فلزات قیمتی ساخت یا روکش نشده اند). شانه و ابر و اسفنج. انواع برس و قلم مو ( به استثنای قلم موهای نقاشی ). مواد ساخت برس. لوازم نظافت و تمیزکاری. سیم ظرفشویی. شیشه کارشده یا نیمه کارشده ( به استثنای شیشه مورد استفاده در ساختمانها). شیشه آلات. اشیای ساخته شده از چینی و سفال که در طبقات ذکر نشده اند.
طبقه ٢٢- طناب. ریسمان. تور. چادر. سایبان. برزن ( تارپولین ). بادبان وشراع. ریسه و گونی که در طبقات دیگر ذکر نشده است. مواد لائی و لایه گذاری و پوشال ( به استثنای لاستیک و پلاستیک ). مواد خام لیفی برای نساجی.
طبقه ٢٣- انواع نخ و رشته برای مصارف پارچه بافی و نساجی .
طبقه ٢۴- محصولات نساجی و پارچه ای که درطبقات دیگر ذکر نشده اند. انواع روتختی و رومیزی .
طبقه ٢۵- انواع لباس و پوشاک.پاپوش و پوشش سر.
طبقه ٢۶- انواع توری و قلاب دوزی. روبان بند (نوار). حاشیه وقیطان. دکمه قزن قفلی. سنجاق و سوزن ته گرد. گلهای مصنوعی .
طبقه ٢٧- انواع فرش.قالیچه. حصیر و زیرانداز. لینویوم و سایر کف پوشها. آویزهای دیواری ( غیر پارچه ای ).
طبقه ٢٨- انواع بازی و اسباب بازی. لوازم ورزشی و ژیمناستیک که در طبقات دیگر ذکر نشده اند. تزئینات درخت کریسمس.
طبقه ٢٩- گوشت. گوشت ماهی. گوشت طیور وشکار. عصاره گوشت. سبزیجات ومیوه جات به صورت کنسرو، خشک شده و پخته شده. انواع ژله، مربا وکمپوت. تخم مرغ. شیر و محصولات لبنی. روغنها و چربیهای خوراکی .
طبقه ٣٠ – قهوه.چای.کاکائو. شکر. برنج. نشاسته. نشاسته کاساریا مانیوک ( تاپیوکا). نشاسته نخل خرما ( ساگو). بدل قهوه. آرد و فراورده های تهیه شده از غلات نان. نان شیرینی. شیرینی جات.شیرینی یخی. عسل ملاس یا شیره قند. مایه خمیر. گرد مخصوص شیرینی پزی یا پخت نان. نمک خردل. سرکه. انواع سس (چاشنی ) ادویه جات. یخ .
طبقه ٣١- محصولات کشاورزی. باغداری و جنگلبانی و دانه هایی که در طبقات دیگر ذکر نشده اند. حیوانات زنده. میوه و سبزیجات تازه. بذر گیاهان و گلهای طبیعی. غذای حیوانات. مالت ( جو سبز خشک شده ) .
طبقه٣٢- ماء الشعیر. آبهای معدنی و گازدار و سایر نوشیدنیهای غیر الکلی. آب میوه وشربتهای میوه ای. شربت و ترکیبات مخصوص ساخت نوشابه.
طبقه ٣٣-محصولاتی دیگر …. .
طبقه ٣۴- تنباکو. لوازم تدخین. کبریت .
طبقه ٣۵- تبلیغات. مدیریت تجاری. امور اداری. تجارت. کارهای دفتری و اداری .
طبقه ٣۶- بیمه. امور مالی. امور پولی. امور مربوط به معاملات املاک و مستغلات .
طبقه ٣٧- ساختمان سازی. تعمیر و بازسازی. خدمات نصب
طبقه ٣٨- مخابرات از راه دور.
طبقه٣٩- حمل و نقل، بسته بندی و نگهداری کالاها. تهیه مقدمات و ترتیب دادن مسافرتها .
طبقه ۴٠- بهسازی و عمل آوری مواد.
طبقه ۴١- آموزش و پرورش. دوره های کارآموزی و تعلیمی. تفریح و سرگرمی. فعالیت های ورزشی و فرهنگی .
طبقه ۴٢- خدمات عملی و فن آوری و تحقیق و پژوهش و طراحی در این زمینه. خدمات تجزیه و تحلیل و تحقیقات صنعتی. طراحی و توسعه نرم افزار و سخت افزار رایانه ای. خدمات حقوقی .
طبقه ۴٣- خدمات عرضه اغذیه و نوشابه. تامین مسکن و محل اقامت موقت.
طبقه ۴۴- خدمات پزشکی. خدمات بیطاری. مراقبت های بهداشتی و زیبائی برای انسانها یا حیوانات. خدمات کشاورزی، باغداری و جنگلداری .
طبقه ۴۵- خدمات شخصی یا اجتماعی که توسط دیگران برای رفع نیازهای افراد ارائه می شوند. خدمات امنیتی برای محافظت از افراد، اموال و دارائیها .

تفاوت‌های علائم تجاری و نام تجاری
۱- مرجع ثبت:
علائم تجاری کلیه اشخاص حقیقی یا حقوقی در اداره ثبت علائم تجاری که از توابع اداره کل مالکیت صنعتی است، در تهران ثبت می‌شود.
نام تجاری اشخاص حقوقی (شرکت‌ها و مؤسسات دولتی یا خصوصی) طبق قانون تجارت و قانون ثبت شرکت‌ها در اداره ثبت شرکت‌های تهران ثبت می‌شود. (به‌غیراز شرکت‌های فعال در مناطق آزاد)
نام تجاری اشخاص حقیقی (تجارتخانه‌های فردی یا جمعی) هنوز آیین‌نامه‌ای خاص و اداره‌ای مخصوص جهت ثبت این دسته از نام‌ها تصویب و دایر نشده است. در حال حاضر؛ اشخاص حقیقی که نام شخصی آنان از شهرتی برخوردار است و یا نام خاصی را برای معرفی هویت صنفی خود به کار می‌برند، ناچار، باید یا به این نام شرکت تأسیس کنند یا نام مربوطه را به‌صورت علامت تجاری ثبت کنند.
نکته: اداره ثبت علائم تجاری و اداره ثبت شرکت‌ها از جهت سوابق و اطلاعات ثبتی هیچ ارتباطی با یکدیگر ندارند. فقدان این ارتباط موجب شده، گاه نام یک شرکت یا موسسه به‌عنوان علامت تجاری انتخاب‌شده و به نام فرد دیگری ثبت شود و یا بالعکس

۲- مدت اعتبار:
مدت اعتبار علامت تجاری در ایران ده سال است. چنانچه صاحب علامت بخواهد به استفاده از علامت خویش ادامه دهد باید در سال پایانی، اعتبار علامت خود را تمدید کند در غیر این صورت به نام اشخاص دیگر قابل ثبت است.
نام تجاری تا زمانی که شخص حقوقی منحل نشده و حتی سال‌ها پس از انحلال، اعتبار دارد.
نکته: اگر از علامت تجاری حداقل سه سال استفاده نشود، قانوناً قابل‌ابطال است. ولی اگر شرکت یا موسسه‌ای غیرفعال باشد و از نام تجاری خود استفاده نکند به این دلیل نمی‌توان نام آن را ابطال کرد.

۳- تعدد اختیار علامت یا نام تجاری:
انتخاب و ثبت علامت تجاری (ثبت برند) محدودیتی ندارد.
هیچ‌کس نمی‌تواند بیش از یک نام تجاری (شرکت) برای خود اختیار کند.
۴ -ثبت بین‌المللی:
به‌استثنای علائم و اسامی مشهور، حمایت قانونی از علائم تجاری و نام‌های تجاری، محدود به مرزهای کشور ثبت‌کننده است.

۵- انتقال حقوق:
صاحب علامت تجاری می‌تواند، حقوق خود را به‌طور موقت یا دائمی به شخص یا اشخاص دیگر منتقل کند (قرارداد فروش یا اجازه بهره‌برداری) در هر حالت، الزامی به انتقال شرکت، کالاها و یا کارخانه به منتقلٌ الیه وجود ندارد.
در مقابل؛ انتقال نام تجاری تقریباً غیرممکن است و در صورت امکان نیز انتقال نام تجاری باید همراه با انتقال شرکت یا بخشی از آن باشد که با نام تجاری شناخته می‌شود.
۶- الزامی یا اختیاری بودن ثبت:
انتخاب و ثبت علامت تجاری (ثبت برند) قانوناً اجباری نیست. البته با توجه به مزایای ثبت علامت تجاری، عقلاً ثبت آن لازم است.
اختیار یک نام تجاری به هنگام ثبت شرکت یا موسسه، اجباری است.
۷- جواز استفاده از کلمات و اعداد:
استفاده از برخی کلمات یا اعداد در نام تجاری مجاز و در علامت تجاری ممنوع است و بالعکس. به‌عنوان‌مثال، انتخاب و ثبت یک کلمه بی‌معنا به‌عنوان علامت تجاری جایز است لیکن انتخاب آن به‌عنوان نام شرکت یا موسسه (نام تجاری) مجاز نیست.

۱- حق استفاده انحصاری:
مطابق قانون، صاحب یک نام تجاری همانند صاحب یک علامت تجاری دارای حق استفاده انحصاری است.

۲- حق تعقیب کیفری:
برای صاحبان علائم و نام‌های تجاری، امکان طرح دعوای حقوقی وجود دارد و برای اشخاصی که حقوق انحصاری صاحب علامت یا نام تجاری را نقض کنند مجازات کیفری نیز مقررشده است.

۳- ممنوعیت استفاده از الفاظ بیگانه:
مطابق قانون و آیین‌نامه ممنوعیت استفاده از الفاظ بیگانه، استفاده از الفاظ سایر زبان‌ها به‌عنوان نام یا علامت تجاری ممنوع است. البته معادل نویسی الفاظ فارسی به خط بیگانه و استفاده از الفاظ خارجی برای صادرات کالاهای داخلی، مجاز است.

۴- انتخاب علامت و نام تجاری واحد:
یکی بودن نام تجاری و علامت تجاری ممنوعیت قانونی ندارد. اما چنانچه شخصی بخواهد نام تجاری‌اش، علامت تجاری وی هم باشد یا بالعکس، باید هریک را به‌طور جداگانه به‌عنوان یک علامت و نام تجاری ثبت کند.

دلایل ثبت علامت تجاری (ثبت برند):
همان‌طور که بیان شد، ثبت علامت تجاری اجباری نیست اما سازمان ثبت‌اسناد و املاک کشور دلایل ثبت علامت تجاری (ثبت برند) را این‌گونه بیان نموده (خلاصه موارد بیان‌شده):

۱- تضمین تشخیص و تمایز محصولات را از یکدیگر.
۲- باعث تسهیل و تسریع در بازاریابی و شهرت می‌شوند.
۳- جلوگیری از ثبت (برند) توسط دیگری و سوءاستفاده از علامت تجاری.
۴- جزء ضروری موافقت‌نامه‌های اعطای نمایندگی هستند.
۵- مشوق شرکت‌ها در حفظ و بهبود کیفیت است.
۶- تفویض اجازه استفاده از یک علامت تجاری ثبت‌شده به شرکت‌های ثالث را ممکن می‌سازد.
۷- علامت تجاری می‌تواند اساس انعقاد یک موافقت‌نامه اعطای نمایندگی فروش باشد.

علائم تجاری (برندهای) قابل ثبت:
هر کلمه، حرف یا حروف، عدد، ترسیمات، عکس، شکل، رنگ، تصویر، برچسب یا ترکیب آن‌ها که برای تشخیص کالاها یا خدمات بکار رود، علامت تجاری محسوب می‌شود. در برخی کشورها، شعارهای تبلیغاتی نیز علامت تجاری محسوب می‌شوند و در ادارات ملی ثبت علائم تجاری به‌عنوان علامت تجاری ثبت می‌شوند. تعداد روزافزون کشورها اجازه می‌دهند شکل‌هایی از علائم تجاری که قبلاً مرسوم نبوده‌اند نیز ثبت شوند مانند رنگ‌ها، علائم سه‌بعدی (شکل یا بسته‌بندی کالاها)، نشان‌های قابل‌شنیدن (صداها) یا نشان‌های قابل‌استشمام (بوها). بااین‌حال، بسیاری از کشورها برای آنچه به‌عنوان علامت تجاری قابل ثبت هستند محدودیت‌هایی قائل شده‌اند و عموماً اجازه ثبت نشان‌هایی را می‌دهند که قابل‌رؤیت هستند یا می‌توان آن‌ها را به‌صورت گرافیک نشان داد.

علائم تجاری (برندهای) غیرقابل ثبت:
۱- واژه‌های عام
برای مثال، اگر شرکت شما قصد دارد علامت تجاری «صندلی» را برای فروش صندلی ثبت کند، تقاضانامه ثبت این علامت مردود خواهد شد چون «صندلی» واژه‌های عام برای این محصول است.

۲- واژه‌های توصیف‌کننده
این‌ها کلماتی هستند که معمولاً در تجارت به‌منظور توصیف محصول موردنظر بکار می‌روند. برای مثال، ثبت کلمه شیرین برای شکلات قابل‌قبول نخواهد بود چون محصول را توصیف می‌کند. درواقع اگر به تولیدکننده شکلات برای عرضه محصولاتش حق استفاده انحصاری از کلمه «شیرین» داده شود، کاری ناعادلانه خواهد. به همین ترتیب واژه‌های کیفی مانند «سریع»، «بهترین»، «کلاسیک» یا «نوآورانه» به‌احتمال مردود خواهند شد مگر اینکه بخشی از یک نشان خاص باشند. در این‌گونه موارد، درج عبارتی دال بر اینکه در خصوص آن بخش از علامت حق استفاده انحصاری درخواست نمی‌شود، ضروری است.

۳- علائم گمراه‌کننده (فریب‌دهنده)
علائم تجاری هستند که مصرف‌کننده را نسبت به ماهیت، کیفیت یا مبدأ جغرافیایی محصول گمراه می‌کند یا فریب می‌دهند. برای مثال، عرضه مارگارین به بازار با علامت تجاری که تصویر یک گاو داشته باشد مردود خواهد شد چون علامت موجب گمراهی مصرف‌کنندگان خواهد شد و مصرف‌کنندگان به‌احتمال، تصور خواهند کرد که این علامت به محصولات لبنی مرتبط است (مانند کره حیوانی است).

۴- علائمی که خلاف نظم عمومی و اخلاق حسنه هستند.
به‌طورکلی کلمات یا تصاویری که موازین و هنجارهای اخلاق حسنه و مذهبی که عموم پذیرفته‌شده‌اند را نقض کنند به‌عنوان علامت تجاری قابل ثبت نیستند.

۵- پرچم‌ها:
نشان‌های سلطنتی، علائم رسمی دولتی و نشان‌های کشورها و سازمان‌های بین‌المللی که نمونه‌ای از آن‌ها به دفتر بین‌المللی سازمان جهانی مالکیت معنوی (wipo) اعلام‌شده است معمولاً قابل ثبت نیستند.

۶- طبق ماده ۳۲ قانون علامت تجاری در موارد زیر قابل ثبت نیست:
الف – نتواند کالاها یا خدمات یک مؤسسه را از کالاها و خدمات مؤسسه دیگر متمایز سازد.
ب – خلاف موازین شرعی یا نظم عمومی یا اخلاق حسنه باشد.
ج – مراکز تجاری یا عمومی را به‌ویژه در مورد مبدأ جغرافیایی کالاها یا خدمات یا خصوصیات آن‌ها گمراه کند.
د – عین یا تقلید نشان نظامی، پرچم، یا سایر نشانهای مملکتی یا نام یا نام اختصاری یا حروف اول یک نام یا نشان رسمی متعلق به کشور، سازمان‌های بین‌الدولی یا سازمان‌هایی که تحت کنوانسیون‌های بین‌المللی تأسیس‌شده‌اند، بوده یا موارد مذکور یکی از اجزاء آن علامت باشد، مگر آن‌که توسط مقام صلاحیت‌دار کشور مربوط یا سازمان ذی‌ربط اجازه استفاده از آن صادر شود.
ه- عین یا به طرز گمراه‌کننده‌ای شبیه یا ترجمه یک علامت یا نام تجاری باشد که برای همان کالاها یا خدمات مشابه متعلق به مؤسسه دیگری در ایران معروف است.
و – عین یا شبیه آن قبلاً برای خدمات غیرمشابه ثبت و معروف شده باشد مشروط بر آن‌که عرفاً میان استفاده از علامت و مالک علامت معروف ارتباط وجود داشته و ثبت آن به منافع مالک علامت قبلی لطمه وارد سازد.
ز – عین علامتی باشد که قبلاً به نام مالک دیگری ثبت‌شده و یا تاریخ تقاضای ثبت آن مقدم یا دارای حق تقدم برای همان کالا و خدمات و یا برای کالا و خدماتی است که به لحاظ ارتباط و شباهت موجب فریب و گمراهی شود.

مراحل ثبت برند (علامت تجاری)
برای ثبت علامت تجاری (ثبت برند) در ایران باید به وب‌سایت iripo.ssaa.ir مراجعه نمایید و بدون مراجعهٔ حضوری و پر کردن اظهارنامه اقدام به ثبت علامت تجاری خودنمایید.

مدارک ثبت برند (علامت تجاری):
۱- تسلیم اظهارنامه علامت تنها از طریق فایل الکترونیکی از آدرس http://ip.ssaa.ir/BSigns/Steps.aspx
۲- مدارک مثبت هویت متقاضی:
اشخاص حقیقی: کپی شناسنامه و کپی کارت ملی
اشخاص حقوقی: آخرین روزنامه رسمی دلیل مدیریت کپی شناسنامه و کارت ملی صاحبان امضاء.
۳- مدارک نماینده قانونی: درصورتی‌که تقاضا توسط نماینده قانونی انجام شود.
۴- ده نمونه گرافیکی یا کپی یا تصویر از علامت درخواستی حداکثر در ابعاد ۱۰×۱۰ سانتی‌متر
۵- درصورتی‌که سه‌بعدی بودن علامت ارائه علامت به‌صورت نمونه گرافیکی یا تصویر دوبعدی به‌نحوی‌که از شش زاویه متفاوت تهیه و درمجموع یک نمونه واحد را تشکیل دهند.
۶- ارائه مدارک دال بر فعالیت در رشته مربوط به‌عنوان‌مثال جواز اعلامیه تأسیس از صنایع یا پروانه بهره‌برداری و…
۷- استفاده از حق تقدم: درصورتی‌که متقاضی یا متقاضیان ثبت بخواهند به استناد تقاضای ثبت یا ثبت خارج از کشور از مزایای حق تقدم (حداکثر ۶ ماه) استفاده نمایند می‌بایست مدارک مربوط به‌حق تقدم را هم‌زمان با تسلیم اظهارنامه یا حداکثر ظرف ۱۵ روز از آن تاریخ تسلیم کنند.
۸- نسخه‌ای از ضوابط و شرایط استفاده از علامت جمعی[۱] و تأییدیه مقام صلاحیت دار.
۹- رسید مربوط به پرداخت هزینه‌های قانونی: برای اشخاص حقیقی مبلغ ۲۰۰٫۰۰۰ ریال برای اشخاص حقوقی ۴۰۰٫۰۰۰ ریال